|
|
 |
 |
|
amki. Perły Średniowiecza. Hermetyczni świadkowie przeszłości, romantyczne i pełne tajemnic, od dawien dawna przyciągały ludzki wzrok i rozbudzały emocje. Niezależnie od tego, czy wznosiły się na niedostępnych wzgórzach, czy też rysowały na nizinnych łąkach wśród błot i rozlewisk rzecznych, niezmiennie oddziaływały na ludzką wyobraźnię. Jednych wprowadzały w świat irracjonalny, tak odmienny od codziennego i uporządkowanego życia zwyczajnych ludzi. Innym nasuwały wspomnienia świetności zwalonych murów i gmachów zamkowych, które były ongiś czy to potężnymi twierdzami królewskimi, czy też siedzibami znakomitych rodów rycerskich historycznej Polski.
ziś budowle te stanowią materialną spuściznę architektoniczną, dowód bogactwa czasów dawnych, powód do wielkiej dumy. Nierzadko zrujnowane, opuszczone, funkcjonalnie nieprzydatne pełnią współczesnie rolę niekwestionowanych wyróżników krajobrazu kulturowego, "kotwic pamięci" umacniających poczucie tożsamości lokalnej, regionalnej i narodowej. Niektóre z owych pamiątek przeszłości objęte zostały troskliwą opieką Państwa Polskiego lub jego obywateli, niektóre istnieją w świadomości milionów, stają się celem wycieczek tysięcy oraz symbolem, bez którego trudno byłoby wyobrazić sobie historyczny obraz obecnej Polski. Inne miały mniej szczęścia. Pozbawione opieki, wstydliwie ukryte wśród zieleni starych założeń parkowych i ogrodów stoją zniszczone i zapomniane, zazdrośnie strzegąc tajemnic, których niewielu z nas miało okazję poznać.
Serwis zamkipolskie.com służy temu, aby to zmienić.
|
|
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
|
|
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
|
|
ogaty w literaturę zamkową rynek wydawniczy czy też pojawiające się w sieci jak grzyby po deszczu niezliczone strony internetowe i publikacje świadczą o dużym zainteresowaniu społecznym tego typu tematyką. Nie dziwi mnie to. Zamki lub ich ruiny przestały już być domeną historyków architektury i grupki niepoprawnych zapaleńców. Dziś zajmują eksponowane miejsca na mapach turystycznych i w przewodnikach, stając się celem pielgrzymek coraz liczniejszej rzeszy turystów odkrywających na nowo uroki pięknych polskich krajobrazów.
pracowując materiały dla tej strony pragnę wyjść naprzeciw ich oczekiwaniom. Nie zamierzam jednak powielać istniejących rozwiązań - zrywając z popularnym schematem traktującym temat w sposób encyklopedyczny i wymagającym od czytelnika pewnego przygotowania z danej dziedziny chcę połączyć dbałość o zachowanie prawdy historycznej z niezmiernie ważną dla zrozumienia ze strony szerokiej grupy odbiorców funkcjonalnością, by publikowane tu materiały pozwoliły spełnić oczekiwania czytelnika w różnym wieku, niezależnie od jego wiedzy i wykształcenia. Tworząc ten serwis czuję się odpowiedzialny za kształtowanie postaw i rozwój świadomości historycznej.
|
|
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
|
|
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
|
|
am nadzieję, że nie znajdziesz tu, drogi użytkowniku, bezmyślnie skopiowanych książek. Z literatury jak najbardziej korzystałem, bez niej ta strona nigdy by nie powstała, zawarte w licznych publikacjach treści starałem się jednak wzbogacić nabytą doświadczeniem informacją. Obok faktów historycznych, skromnych biografii i podstaw z zakresu szeroko pojętej architektury zdecydowałem się również z lepszym lub gorszym skutkiem przedstawić sytuację obecną zamków, stan prawny, możliwości ich zwiedzania, ciekawostki, legendy i dodatkowe atrakcje albo ich brak oraz skrótowy opis dotarcia na miejsce. Każdy z ujętych na tej stronie zamków odwiedziłem osobiście, co przy odrobinie dobrej woli powinno gwarantować zadowalający poziom wiarygodności, choć oczywiście nikt nie jest nieomylny. Gdy trafisz na błąd lub przekłamanie, proszę o ludzką wyrozumiałość - ja również mam prawo się pomylić.
a zakończenie chciałbym wyraźnie zaznaczyć, że wszystkie opisy zamieszczone na stronie zamkipolskie.com przedstawione zostały w sposób subiektywny i absolutnie w żadnym wypadku nie mają charakteru naukowego. Nie jestem historykiem, w szkole z historii miałem zaledwie tróję i nie zamierzam udawać autorytetu. Celem tej publikacji jest zainteresowanie Ciebie tematyką, zachęcenie do zamkowej turystyki oraz - nie ma co tego ukrywać - zaspokojenie własnego ego. Tymczasem serdecznie zapraszam do współpracy i polemiki. Konstruktywną krytykę postaram się znieść po męsku.
|
|
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
|
|
15.05.2010 zamek w Węgorzewie
|
Zamek w Węgorzewie wybudowany został pod koniec XIV stulecia, był więc jednym z najmłodszych w dawnym państwie zakonnym. Zanim powstał, już w XII wieku istniał na tym terenie gród obronny staropruskiego plemienia Galindów, spalony prawdopodobnie przez wojska krzyżackie ok. roku 1250. Niemal 100 lat później w pobliżu zniszczonego grodu Krzyżacy wznieśli własną drewniano-ziemną strażnicę, zwaną Angerburg, której zasadniczym zadaniem była ochrona zagrożonej częstymi atakami granicy z pogańską Litwą. Założenie to przetrwało ledwie lat 30, obrócone w perzynę pod ciężarem ofensywy księcia Kiejstuta wiosną 1365 roku.... więcej
|
|
|
|
6.05.2010 zamek w Wojsławicach (aktualizacja)
|
Dzieje skromnego zamku w Wojsławicach są bardzo słabo poznane i kwestie dotyczące jego początków oraz późniejszej historii przynoszą dzisiaj znacznie więcej pytań niż odpowiedzi. Prawdopodobnie założenie obronne zbudował ok. 1550 roku któryś z przedstawicieli rodu Wężyków. Nic nie wiem jednak na temat późniejszych losów warowni prócz tego, że dziś niewiele już z niej pozostało... więcej
|
|
|
|
3.05.2010 zamek w Starej Kamienicy
|
Być może w miejscu, gdzie dziś wznoszą się pozostałości starej kamiennej warowni już w XI lub XII stuleciu stał jeden z grodów broniących granicy śląsko-czeskiej lub czesko-saskiej. Przypuszczalnie w 1. połowie wieku XIII gród został przekształcony w drewniano-ziemny zamek na potrzeby księcia Henryka Pobożnego, a potem przekazany przez Bolesława Łysego kasztelanowi Sibotho Schof, domniemanemu protoplaście możnego rodu śląskich rycerzy von Schaffgotsch. Wzmianka na temat sygnowanego 30.12.1242 roku aktu nadania pochodzi wprawdzie z falsyfikatu, nie wpływa to jednak na wiarygodność samego faktu przekazania zamku...więcej
|
|
|
|
2.04.2010 zamek Książ (aktualizacja)
|
O powstaniu zamku mówi legenda, według której warowną siedzibę wzniósł tutaj rycerz Funkenstein. Jeszcze jako młody giermek podarował on swemu władcy worek znalezionego w lesie węgla, co tak zachwyciło obdarowanego, że szybko awansował chłopca i nazwał Tym Który Przynosi Kamienie Dające Iskry. Rozkazał udać się w okolicę, odnaleźć cenne miejsce i wybudować tam obronny gród, strzegący odtąd czarnego skarbu. Według legendy wydarzenie to miało mieć miejsce w roku 933. Pierwsza historycznie udokumentowana wzmianka podaje, że w latach 1288-91 zamek w Książu odnowił i rozbudował książę świdnicko-jaworski Bolko I... więcej
|
|
|
|
10.03.2010 zamek w Korzkwi
|
Według zgodnej opinii historyków niewielki zameczek w Korzkwi stanowił realizację rycerskiej rodziny Zaklików h. Syrokomla. Jego powstanie datuje się na okres po roku 1352, w którym po katastrofie budowlanej zamku w Wielkiej Wsi podsędek krakowski Jan de Syrokomlya nabył - w zamian za wygon w sąsiednim Giebułtowie i 130 grzywien dopłaty montem dicitur in vulgari Korzkyew, niezagospodarowaną ziemię należącą wcześniej do braci Jaczko i Steyusa z Przybysławic. Istnienie murowanej siedziby poświadcza sporządzona jeszcze w XIV stuleciu dokumentacja: w 1388 wzmiankowany był Mathias burgrabius de Corzkiew... więcej
|
|
|
|
28.12.2009 zamek w Pieskowej Skale (aktualizacja)
|
Pomroka dziejowa skutecznie przesłania nam najstarsze dzieje warowni w Pieskowej Skale. Pierwotny zespół obronny powstał tutaj przed rokiem 1315 - wtedy bowiem odnotowany został w dokumentach Władysława Łokietka jako castrum Peskenstein. Wiele przemawia za tym, że stał on na cyplu wzgórza, zwanego przez lud Zamczyskiem, kilkaset metrów w górę Doliny Prądnika, na jego lewym brzegu. Za taką lokalizacją przemawiają XIII-wieczne znaleziska archeologiczne oraz ślady fos i wałów. Nikłe resztki historycznej budowli, być może z czasów Henryka Brodatego, odnaleźć można również po przeciwległej zamkowi stronie Prądnika, na zalesionym wzgórzu Bukowiec... więcej
|
|
|
|
12.12.2009 palatium na Ostrowie Lednickim
|
Początki osadnictwa na największej z wysp jez. Lednica sięgają epoki kamienia, dla nas najważniejszy okres rozpoczyna się na przełomie IX i X wieku, kiedy to w południowo-zachodniej części Ostrowa wzniesiono niewielki gródek, przekształcony w ciągu kilku dziesięcioleci w jedno z kluczowych miejsc w historii naszej państwowości. Odkryte w kaplicy przypałacowej dwa baseny chrzcielne pozwalają przypuszczać, że właśnie tutaj w 966 roku mógł przyjąć chrzest książę Mieszko I, oraz że w miejscu tym odbywały się uroczyste chrzty rodziny jego i najbliższego otoczenia... więcej
|
|
|
|
11.11.2009 zamek w Międzylesiu (aktualizacja)
|
Pierwsze założenie warowne na terenie wsi Medilese powstało zapewne na przełomie XIII i XIV wieku, a zamek murowany w pierwszej połowie wieku XIV, po wykupieniu dóbr z rąk cysterskich przez wywodzących się z Łużyc przedstawicieli rycerskiego rodu von Glaubitz. Transakcja ta miała miejsce pomiędzy 1315-18 rokiem i skutkowała przekształceniem wsi w ośrodek rozległego majątku, w skład którego weszły m.in. przygraniczne zamki Szczerba oraz Karpień... więcej
|
|
|
|
16.08.2009 zamek w Ratnie Dolnym
|
drugiej połowie XIV wieku istniał w Ratnie zamek, wzmiankowany po raz pierwszy w 1377, którego budowę tradycja przypisuje rycerskiemu rodowi de Mussin. Ta niewielka, być może jeszcze drewniana warownia przeszła w roku 1388 na wyłączność rodziny von Pannwitz, by zostać jej odebraną w XV stuleciu w związku z rzekomymi restrykcjami będącymi konsekwencją nieudanego spisku właściciela na jednego z królów czeskich. Odtąd gospodarze majątku zmieniali się często... więcej
|
|
|
|
20.07.2009 zamek w Bobolicach (aktualizacja)
|
Zamek w Bobolicach zbudowano w połowie XIV wieku z inicjatywy króla Kazimierza Wielkiego jako kolejną warownię strzegąca granicy Państwa Polskiego na granicy ze Śląskiem. W 1370 Ludwik Andegaweński nadał ją księciu Władysławowi Opolczykowi w zamian za poparcie jego planów dynastycznych, a ten przekazał Bobolice w ręce Węgra, Andrzeja Schoeny z Barlabas. Spiskując na boku z Krzyżakami kolejni dzierżawcy okazali się nielojalni wobec polskiej korony, co sprowokowało zrażonego Władysława Jagiełłę, który w 1396 najechał ziemie Opolczyka i zbrojnie zagarnął zamek wraz z okolicznymi włościami... więcej
|
|
|
|
11.07.2009 zamek w Konarach
|
Krótka historia zamku w Konarach była niezwykle burzliwa, choć brak pewnych źródeł nie pozwala nam współcześnie jednoznacznie określić czasu ani okoliczności jego ostatecznego upadku. Zbudował go zapewne Goworek lub Sięgniew Słupecki herbu Rawa, być może już w pierwszej połowie XIV stulecia, jako rycerską siedzibę klucza majątkowego Słupeckich pełniących zacne funkcje publiczne w Polsce Kazimierza Wielkiego. Po Sięgniewie Konary przeszły w ręce jego syna Grota i tutaj - kierując się Rocznikami Jana Długosza - zbliżamy się już do końca opowieści, bowiem według kronikarza w roku 1403 ów Grot wszedł w zatarg sąsiedzki z Janem Ossolińskim, zakończony tragiczną śmiercią tego drugiego... więcej
|
|
|
|
25.06.2009 zamek w Świnach
|
Historia osadnictwa obronnego w Świnach sięga X wieku, gdy w miejscu tym wzniesiony został drewniany dwór warowny, strzegący przejścia przez Przełęcz Lubawecką, 1108 w dokumentach czeskiego kronikarza Cosmasa w 1108 roku jako Suini in Poloniae. Być może w niedługi czas potem dwór ten rozwinął się w znaczący ośrodek administracyjno-wojskowy, noszący wówczas miano kasztelanii. Wymienia ją bowiem już w 1155 protekcyjna bulla papieża Hadriana IV. W okresie od 1230 do 1248 wzmiankowani są kasztelanowie Tader, Jaxa i Petrico... więcej
|
|
|
|
1.06.2009 zamek w Radomiu
|
Budowę obronnego zespołu budynków na terenie dzisiejszego Radomia, składającego się z gródka nad rzeką Mleczną oraz przyległego do niego podgrodzia, archeolodzy datują na przełom X/XI wieku. Ta pierwotna osada rodowa plemienia Radomian w przeciągu dwóch kolejnych stuleci szybko rozwinęła się i w 1155 wzmiankowana była już jako stolica kasztelanii - centrum władzy pod protektoratem diecezji krakowskiej. Z czasem gród ten przekształcił się w organizm miejski, zwany w okresie późniejszym Starym Miastem, którego dalszy rozwój zahamowała decyzja króla Kazimierza Wielkiego o nowej lokacji miasta w oddalonej na północny wschód od dotychczasowego miejsca dolinie... więcej
|
|
|
|
Wkrótce opisane zostaną zamki: w Sobocie, Baranowie Sandomierskim i Oporowie.
|
|
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie, publikowanie i rozpowszechnianie jako swoje własne materiałów autorskich zamieszczonych na tej stronie bez wcześniejszej zgody zabronione.
Podstawa: Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994r.
|
|