STRONA G紟NA

ZA GRANIC

MINIGALERIA

MAPKI

KSI癿A GO列I

LITERATURA

KONTAKT
BARAN紟 SANDOMIERSKI

BARCIANY

BARDO 印﹖KIE

B…OWA G紑A

BESIEKIERY

B犵ZIN

BIERUT紟

BIESTRZYK紟

BOBOLICE

BOBROWNIKI

BODZENTYN

BOLESTRASZYCE

BOLK紟

BORYSxWICE ZAMKOWE

BROCH紟

BRODNICA

BRZEG

BUKOWIEC

BYDLIN

BYSTRZYCA KΜDZKA

CH犴INY

CHOJNICA

CHOJNIK

CIECHAN紟

CIESZ紟

CIESZYN

CZARNY B紑

CZERNA

CZERNINA

CZERSK

CZ邘TOCHOWA

CZOCHA

CZORSZTYN

D、R紟NO

DRZEWICA

DZIAΑOWO

DZIERZGO

FREDROPOL (KORMANICE)

GDA垶K

GI玆CKO

GLIWICE

GΜG紟

GNIEW

GNIEWOSZ紟 Z.SZCZERBA

GOLUB-DOBRZY

GOx哸Z

GOLCZEWO

GOΣCH紟

GO列ISZ紟

G紑A

GRODZIEC

GR笈EK

GRUDZI.Z

GRZ犵Y

GRZMI。A z.ROGOWIEC

INOW笈Z

JANOWICE WIELKIE z.BOLCZ紟

JANOWIEC

JAWOR

JEZIORO G紑ECKIE

KAMIENIEC Z、KOWICKI

KAMIENNA G紑A

KARPNIKI

KAZIMIERZ DOLNY

K邛RZYN

K邛RZYN - KO列I茛

KIELCE

KLICZK紟

KΜDZKO

KOΜ

KONARY

KONIN-GOSxWICE

KORZKIEW

KOWALEWO POMORSKIE

KO映IN WLKP.

K紑NIK

KRAK紟

KRAPKOWICE

KRAPKOWICE - OTM邛

KRASICZYN

KR襾CEWO

KRUSZWICA

KRZY烤A G紑A

KRZY狼OP紑

KSI* WIELKI

KUROZW艼I

KWIDZYN

LEGNICA

LIDZBARK WARMI垶KI

LIPA

LUBIN

LUTOMIERSK

xG紟

犴ZYCA

ΜWICZ

MAJKOWICE

MALBORK

MAx NIESZAWKA

MI犵ZYLESIE

MI犵ZYRZECZ

MIR紟

MOKRSKO

MOSZNA

MST紟

MUSZYNA

MY印ENICE

NAMYS紟

NIEDZICA

NIDZICA

NIEMCZA

NIEPOΜMICE

NOWY S。Z

NOWY WI吉ICZ

ODRZYKO

OGRODZIENIEC (PODZAMCZE)

OJC紟

OLE吉ICA

OLSZTYN (JURA)

OLSZTYN (WARMIA)

OLSZTYNEK

OxWA

OΑRZYCHOWICE KΜDZKIE

OPOCZNO

OPOLE G紑KA

OPOLE OSTR紟EK

OPOR紟

OSSOLIN

OSTR坒NIK

OSTR笈A

OSTR紟 LEDNICKI

OTMUCH紟

PABIANICE

PANK紟

PASTUCH紟

PIESKOWA SKAx

PIOTRK紟 TRYBUNALSKI

PIOTRK紟-BYKI

PIOTROWICE 名IDNICKIE

PxKOWICE

PΜCK

PΜNINA

PΜTY

PODZAMCZE z.OGRODZIENIEC

PODZAMCZE PIEKOSZOWSKIE

POKRZYWNO

POzZYN-ZDR粑

POZNA

PRABUTY

PROCHOWICE

PROSZ紟KA z.GRYF

PRZEMY印

PRZEWODZISZOWICE

PSZCZYNA

PYZDRY

RABSZTYN

RACI*EK

RAD紟KA

RADOM

RADZIKI DU浩

RADZY CHEΚI垶KI

RAJSKO

RAKOWICE WIELKIE

RATNO DOLNE

RAWA MAZOWIECKA

RESKO

ROG紟 OPOLSKI

RO烤紟 ZAMEK DOLNY

RO烤紟 ZAMEK G紑NY

RYBNICA

RYBNICA LE吉A

RYCZ紟

RYDZYNA

RYTWIANY

RZ﹖INY

SANDOMIERZ

SANOK

SIEDL犴IN

SIEDLISKO

SIERADZ

SIERAK紟

SIEWIERZ

SMOLE

SOBK紟

SOBOTA

SOCHACZEW

SOSNOWIEC

SREBRNA G紑A

STARA KAMIENICA

STARE DRAWSKO

STARY S。Z

STRZELCE OPOLSKIE

SULEJ紟

SZAMOTUΧ

SZCZECIN

SZTUM

SZUBIN

SZYD紟

SZYMBARK

列INAWKA G紑NA

名IDWIN

名IEBODZIN

名IECIE n.WISㄐ

名IECIE k.LE吉EJ

名INY

TORU

TORU z.DYB紟

TUCZNO

TYNIEC

UD紑Z

UJAZD k.TOMASZOWA

UJAZD KRZY狼OP紑

UNIEJ紟

URAZ

WAyRZYCH z.KSI*

WAyRZYCH z.STARY KSI*

WAyRZYCH z.NOWY DW紑

WARSZAWA z.KR粌EWSKI

WARSZAWA z.UJAZDOWSKI

W、RZE昧O

WENECJA

W癿IERKA

W癿ORZEWO

WIELICZKA

WIELKA WIE

WIERZBNA

WITK紟

WLE

WOJNOWICE

WOJSxWICE

WROCxW

WROCxW LE吉ICA

WYSZYNA

ZAG紑Z

ZAG紑ZE 印﹖KIE

ZAΣ

Z、KOWICE 印﹖KIE

ZB﹖ZY

ZΜTORIA k.TORUNIA

昱笈x

涉GA

涉RY

浩LAZNO

烘IGR笈


IMG BORDER=1 style=

RUINA ZAMKU GOTYCKIEGO W PΜNINIE, STAN W 2008 ROKU



ierwszym udo­ku­men­to­wa­nym w豉­ci­cie­lem lub dzier­瘸­wc wsi Nie­syt­no, kt­rej na­zwa po­cho­dzi mia­豉 od le­gen­dar­ne­go ra­bu­sia Nie­mi­ra, by wzmian­ko­wa­ny w ro­ku 1300 ka­szte­lan Al­bert Ba­war­czyk z Wal­ter­sdor­fu. Bu­do­w mu­ro­wa­nej wa­ro­wni przy­pi­su­je si ini­cja­ty­wie ksi­膨t 鈍id­nic­ko-ja­wor­skich, na­zwa za­mku nie po­ja­wia si je­dnak w 瘸d­nych do­ku­men­tach len­nych ksi­stwa, nie­ja­sna by­豉­by te jej ro­la w je­go sy­ste­mie o­bron­nym, st康 w鈔鏚 nie­kt­rych hi­sto­ry­k闚 pa­nu­je po­gl康 o in­nej ni ksi­輳­ca me­try­ce. Pra­wdo­po­do­bnie w 1307 ro­ku dzier­瘸­wc P這­ni­ny by Kon­rad von Tschirn, a w ro­ku 1345 - Ge­org 安id­ni­cki, z pe­wno­ci jed­nak do­bra te na­le­瘸­造 w闚­czas do kla­szto­ru w Lu­bi­簑 i ka­盥a o­pe­ra­cja pra­wna na tym ma­j­tku wy­ma­ga­豉 zgo­dy o­raz a­sy­gna­ty o­pa­ta. Do­wo­dnie go­spo­da­rzem w Nie­sy­tnie by w 1432 ro­ku we­te­ran spod Grun­wal­du Hans von Tschirn (wal­cz­cy o­czy­wi­cie po stro­nie krzy­瘸c­kiej). Hans wsp馧­pra­co­wa z hu­sy­ta­mi, lecz je­go "dzia­豉l­no嗆" re­for­ma­tor­ska o­gra­ni­cza­豉 si do na­pa­d闚 i gra­bie­篡 na oko­licz­nych szla­kach, co spo­tka­這 si ze sta­now­czym po­t­pie­niem ze stro­ny w豉dz ko­ciel­nych i za­ko­czy­這 wy­pra­w zbro­jn miesz­czan 鈍id­nic­kich, kt­rzy po­bo­go­s豉­wie­ni la­sk bi­sku­pa wro­c豉w­skie­go na­je­cha­li za­mek i w zna­cznym sto­pniu go znisz­czy­li. Von Tschirn zbieg do swe­go bra­ta O­pit­za na So­ko­lec, gdzie nie­d逝­go po­tem zwa­bi hu­syc­kich przy­w鏚­c闚 re­be­lii Bed­rzi­cha o­raz Mi­cha­ka, a nas­t­pnie zdra­dzie­cko ich poj­ma i prze­ka­za do 安i­dni­cy, uzy­sku­j帷 nie tyl­ko prze­ba­cze­nie, ale r闚­nie wdzi­czno嗆 ko­cio­豉. Po po­wro­cie do P這­ni­ny przez na­st­pne la­ta sta­rym zwy­cza­jem to­czy w豉­sne pry­wa­tne po­tycz­ki z ku­pca­mi i s­sia­da­mi, a do ro­ku 1455, osta­tnie­go w swym in­te­re­su­j­cym 篡­ciu, gdy wte­dy w豉­郾ie we­d逝g le­gen­dy zgi­n望 mia z r­ki Gun­cze­la ze 安in (nie jest to in­for­ma­cja po­twier­dzo­na w 廝­d豉ch).


IMG BORDER=1 style=

FRAGMENT MUR紟 P茛NOCNEGO SKRZYDx MIESZKALNEGO Z WIDOCZN PO LEWEJ STRONIE WIE砥, STAN PRZED REKONSTRUKCJ



Po niefortunnej przy­go­dzie z bi­sku­pem wro­c豉w­skim i wy­da­niem w r­ce do­stoj­ni­k闚 w豉­dzy ko­軼iel­nej cze­skich przy­w鏚­c闚 bu­ntu wy­da­wa­這 si, 瞠 Hans von Tschirn po­wr­ci nie­odwra­ca­lnie na dro­g cno­ty. Na sa­mym po­cz­tku pe­wnie i tak by­這, je­dnak przy­wa­ry cha­ra­kte­ru i 豉j­da­ckie sk這n­no­ci te­go cz這­wie­ka w kon­se­kwe­ncji do­pro­wa­dzi­造 go do zgu­by. Wcho­dzi on cz­sto w kon­fli­kty ze swo­im s­sia­dem Gun­ze­lem 安in­k z po­bli­skich 安in; nie raz o­bra­bo­wa je­go go­軼i, nie li­cz帷 po­spo­li­tych na­pa­d闚 na do­bra 安in­k闚. Wy­kro­cze­nia te ucho­dzi­造 mu bez­kar­nie dzi­ki sil­nej dru­篡­nie i do­brze u­moc­nio­nej wa­ro­wni. By Tschirn nie­po­spo­li­tej kla­sy spry­cia­rzem, sko­ro przez d逝­gi czas nikt nie do­bra mu si do sk­ry. Ale na­wet naj­le­psze­mu mo­瞠 si no­ga pod­wi­n望 i tak te by­這 w je­go przy­pad­ku.

安inkowie s造n瘭i z nie­umiar­ko­wa­nej kon­sum­pcji wi­na i by­li wy­j徠­ko­wy­mi sma­ko­sza­mi te­go na­pi­tku, a al­ko­ho­lo­we wzor­ce by­造 sta­ran­nie przez stu­le­cia pie­l­gno­wa­ne przez cz這n­k闚 te­go zna­ko­mi­te­go ro­du. Po­st­pu­j­c w szyb­kim tem­pie kon­sum­pcj trze­ba by­這 u­zu­pe­nia, wi璚 trans­por­ty be­czek z p造n­n za­war­to­ci po­ja­wia­造 si na dro­dze do 安in ba­rdzo cz­sto. Na swo­je nie­szcz­軼ie o­cho­ty na cu­dze wi­no na­bra r­wnie Hans, pe­wne­go ra­zu ka­za wi璚 za­j望 ca­造 trans­port, a na­st­pnie prze­wie潭 go do Nie­sy­tna. Tej znie­wa­gi Gun­zel 安in­ka znie嗆 ju nie m鏬. Gdy ty­lko do­wie­dzia si o tym zda­rze­niu, ze­bra wszy­stkich lu­dzi z za­mku i oko­lic, a na­st­pnie ru­szy do P這­ni­ny. Tym­cza­sem Hans wraz z kom­pa­na­mi o­pi­ja skra­dzio­nym wi­nem ko­le­jny su­kces i ni­cze­go si nie spo­dzie­wa. Wy­wi­za­豉 si wal­ka, w kt­rej pi­ja­na za­這­ga nie by­豉 w sta­nie o­bro­ni wa­ro­wni. Hans von Tschirn zo­sta poj­ma­ny i wkr­tce zgi­n掖 z r­ki Gun­ze­la, a wszy­scy wo­k馧 o­de­tchn­li z ulg. Zw這­ki ry­ce­rza po­cho­wa­no pod o­ta­rzem ka­pli­cy zam­ko­wej.

na podstawie ksi捫ki M. 安ie瞠go Zamki, twierdze, warownie




ZAMEK NA GRAFIKACH T. BLATTERBAUERA Z LAT 80. XIX WIEKU


d roku 1468 z Nie­sy­tna pi­sa si Ge­org von Zed­litz zwa­ny brzy­dko Ma­p (zm. 1482), pan na Ma­cie­jo­wej o­raz we Wle­niu. Po nim za­mek po­sia­da je­go syn Ge­org (1484, 1492), wnuk Ja­cob (1494-1525), pan na υ­mni­cy, wnuk Just i bra­tan­ko­wie tych o­sta­tnich, a po­鈔鏚 nich Ge­org, za­這­篡­ciel li­nii ro­do­wej Nim­mer­sath, w kt­rej r­kach P這­ni­na po­zo­sta­豉 do ro­ku 1661. W po­這­wie XVI wie­ku Ja­cob von Zed­litz wzni鏀 w s­sie­dztwie go­tyc­kiej bu­do­wli wspa­nia­陰 re­ne­san­so­w re­zy­den­cj prze­nosz帷 do niej co­dzien­ne 篡­cie dwo­ru. Za­mek 鈔e­dnio­wie­czny mia od­t康 pe­軟i fun­kcje po­mo­cni­cze: sa­li ry­cer­skiej u­篡­wa­no ja­ko ma­ga­zy­nu do prze­cho­wy­wa­nia zia­rna, a na mu­rach u­sta­wio­no czte­ry ha­ko­wni­ce odpa­la­ne przy o­ka­zji wa­積ych 鈍i徠 lub u­ro­czy­sto­軼i. W ro­ku 1661 ma­j­tek Nie­sy­tno prze­szed na w豉­sno嗆 pa­n闚 von Glau­bitz i von Re­dern, na­st­pnie von Mal­tzan o­raz von Neid­schutz. W la­tach 1688-1715 na­le­瘸 on do o­chmi­strza dwo­ru e­le­kto­rki So­phie Cha­rlot­te - Jo­han­na von Do­brze­nsky-Do­ber­ze­nitz, by po nich a do 1777 wzbo­ga­ca stan po­sia­da­nia ba­ro­n闚 von Czet­tritz. Od ro­ku 1794 w豉­軼i­cie­lem P這­ni­ny by von Mann­stein, a od 1798 - kwa­ter­mistrz i pro­ku­ra­tor woj­sko­wy Da­vid Kon­rad von Gra­eve, kt­ry od­no­wi mo­cno ju za­nie­dba­ny pa­豉c do­sta­wia­j帷 do nie­go je­dno skrzy­d這 wraz z wie­膨 ze­ga­r­ow.


PΜNINA NA POCZT紟CE TYPU GRUSS Z PRZEΜMU XIX I XX WIEKU



Wed逝g jednej z legend na­zwa za­mku, za­r­wno w we­rsji pol­skiej jak i nie­mie­ckiej, na­wi­zu­je do sym­pa­ty­zu­j­ce­go z ru­chem hu­sy­ckim ry­ce­rza Ha­nsa von Tschirn i je­go sk這n­no­軼i do po­mna­瘸­nia d鏏r do­cze­snych ko­sztem ku­pc闚 i oko­licz­nej lud­no­ci. Z 1472 ro­ku po­cho­dzi fo­rma Nym­mar­sat, zmie­nio­na w 1873 na Wil­helm­sburg. Tu przed dru­g wo­jn 鈍ia­to­w wie na­zy­wa­no Nim­mer­satt.




WIDOK ZAMKU OD POΣDNIA NA KOLOROWANYCH POCZT紟KACH Z POCZ﹗KU XX STULECIA


o roku 1810 w豉軼icielem wsi z pa­豉­cem i ru­in za­mku by von Bu­nier, a po nim ku­piec z Je­le­niej G­ry Linkh. W 1843 do­bra te na­by od nie­go za sum 80 ty­si­cy re­skich ta­la­r闚 hra­bia Ju­lius von Bu­low, kt­ry o­zdo­bi e­le­wa­cj po­逝­dnio­w gma­chu re­ne­san­so­we­go, wzni鏀 bu­dy­nek bra­mny, a do­lny dzie­dzi­niec o­to­czy mu­rem. Zabezpieczy on tak瞠 i przeprowadzi gruntown konserwacj 鈔edniowiecznych ruin. Je­go syn Hans Wer­ner von Bu­low w 1871 sprze­da ma­j­tek kr­lew­skie­mu mar­sza­ko­wi dwo­ru w Ber­li­nie hra­bie­mu Frie­dri­cho­wi Wil­hel­mo­wi von Per­pon­cher-Sed­lnit­zky, ten za za­le­dwie pi耩 lat p­幡iej od­st­pi go ksi­ciu An­to­ne­mu von Ho­hen­zol­lern-Sig­ma­ri­nen, kt­ry z ko­lei ju po ro­ku, czy­li w 1877 poz­by si go na rzecz bli­瞠j nie­zna­ne­go je­le­nio­g鏎­skie­go kon­sor­cjum. W 1880 ro­ku w豉­軼i­cie­lem Nie­sy­tna zo­sta rot­mistrz w sta­nie spo­czyn­ku von Motz, za w 1888 - kon­sul Edu­ard We­ber z Ham­bur­ga. Na po­cz­tku XX wie­ku spad­ko­bier­cy Edu­ar­da sprze­da­li ca­造 ma­j­tek ziem­ski Eber­har­do­wi hra­bie­mu von Saur­ma ba­ro­no­wi von Jeltsch. Ten prze­pro­wa­dzi kon­ser­wa­cj za­mku g鏎­ne­go i udo­st­pni go do zwie­dza­nia. Osta­tnim przed­wo­jen­nym go­spo­da­rzem pa­豉­cu by Edu­ard Neu­schaf­fer, za­ufa­ny ple­ni­po­tent Ern­sta Lud­wi­ga ksi­cia von Hes­sen, miesz­ka­j­cy na co dzie w na­le­膨­cym do ksi­cia za­mku w Kar­pni­kach.



IMG BORDER=1 style=

ZAMEK Z DROGI PROWADZ。EJ DO KACZOROWA NA FOTOGRAFII Z LAT 30. XX WIEKU I W 2018 ROKU



LEGENDA O ZΒJ HILDEGARDZIE

W鈔鏚 chat na podgrodziu zamku w P這­ni­nie sta­豉 nie­wiel­ka, po­chy­lo­na ze sta­ro­軼i cha­逝­pa, po­kry­ta strze­ch po­ro­郾i­t mchem. 砰­豉 w niej gar­ba­ta ko­bie­ta o imie­niu Cz­stocha z m這­­dziu­tk c鏎­k. Zaj­mo­wa­豉 si le­cze­niem i nie by­這 w oko­li­cy ni­ko­go, kto tak jak ona po­tra­fi­by po­m鏂 w ro­zma­itych do­le­gli­wo­軼iach. Zda­rza­這 si jed­nak, 瞠 Cz­sto­cha odma­wia­豉 le­cze­nia m­wi帷, 瞠 wi­dzi, i na cho­rym po­這­篡­豉 ju swo­j r­k 鄉ier i w ta­kim przy­pad­ku ona cho­re­go nie da ra­dy o­ca­li. Tak sta­這 si r­wnie, kie­dy pan za­mku spad z ko­nia i Cz­sto­ch za­wo­豉­no na po­moc do u­mie­ra­j­ce­go. Roz­gnie­wa­豉 si w­wczas na ni stra­szli­wie ma­穎n­ka pa­na, wy­wo­dz­ca si z sas­kich gra­f闚 Hil­de­gar­da. Na­ka­za­豉 wy­rzu­ci sta­ru­szk z za­mku, a po po­grze­bie m­瘸 za­cz­豉 roz­po­wia­da, 瞠 ko­bie­ta jest cza­ro­wni­c. Szyb­ko roz­nio­s豉 si ta wie嗆 po pod­gro­dziu i jak to za­zwy­czaj by­wa, roz­prze­strze­nia­豉 si co­raz da­lej, ubar­wia­na przez ko­lej­nych o­po­wia­da­j­cych. Do­sz這 do te­go, 瞠 za­cz­to m­wi, i Cz­sto­cha spo­ty­ka si z dia­b貫m, kt­ry przy­by­wa do jej cha­ty pod po­sta­ci w­瘸, 瞠 cho­dzi te do la­su na spo­tka­nia z nim pod po­zo­rem zbie­ra­nia zi馧.

Pewnego roku do P這niny przy­w­dro­wa­豉 za­ra­za. Lu­dzie za­cz­li u­mie­ra je­den po dru­gim. Prze­ra­瞠­nie o­gar­n­這 za­r闚­no miesz­ka­c闚 za­mku jak i ch這­p闚 na pod­gro­dziu. Kie­dy do wsi do­ta­rli u­cie­ki­nie­rzy z du­篡ch miast, w kt­rych sza­la m鏎, Hil­de­gar­da spa­ko­wa­豉 naj­dro­sze rze­czy i ukry­豉 si ze s逝­膨­cy­mi w gro­tach Po­這­mu. Tu po­tem u­cie­kli r­wnie ci miesz­ka­cy pod­gro­dzia, kt­rzy je­szcze nie za­cz­li cho­ro­wa. Cz­sto­cha z c鏎­k zo­sta­造 w swo­jej cha­cie. Wsp­lnie go­to­wa­造 wy­war z zi馧 i pi­造 go, k­pa­造 si i mo­czy­造 u­bra­nia w tym na­pa­rze. Przez wie­le dni zbie­ra­造 le­膨­ce w cha­tach pod­gro­dzia i na dwo­rze tru­py zmar­造ch i grze­ba­造 je w wy­ko­pa­nych przy dro­dze gro­bach. Za­ra­za wy­ga­s豉 je­sie­ni, po przy­mroz­kach i wkr­tce ci, kt­rzy o­ca­le­li, za­cz­li po­wra­ca do do­m闚. Wr­ci­豉 r­wnie Hil­de­gar­da z kil­ko­ma je­dy­nie s逝­ga­mi. Ka­za­豉 wy­ka­dzi ko­mna­ty zam­ko­we i spa­li wszy­stkie cha­ty na pod­gro­dziu, aby od­da­li 郵a­dy za­ra­zy. Pa­cho­ko­wie nie wy­ko­na­li je­dnak roz­ka­zu. Cz­sto­cha po­wie­dzia­豉 im bo­wiem, 瞠 wszy­stkie zw這­ki zo­sta­造 ju da­wno po­cho­wa­ne i po­ka­za­豉 na­wet mie­jsca, gdzie znaj­do­wa­造 si je­szcze nie­po­ro­s貫 tra­w gro­by.

Na wie嗆 o s這wach wie郾iaczki Hil­de­ga­rd o­gar­n­豉 w軼ie­k這嗆. Na­ka­za­豉 pa­cho­kom wr­ci na pod­gro­dzie i spa­li je do­szcz­tnie ra­zem z ko­bie­ta­mi. Ci pod­pa­rli wi璚 drzwi do cha­tyn­ki Cz­sto­chy ko­kiem i pod­pa­li­li strze­ch a po­tem i po­zo­sta­貫 cha­ty. W豉­軼i­ciel­ka za­mku pa­trzy­豉 z okna na po­瘸r, dzi­wi帷 si, cze­mu pa­cho­ko­wie nie wra­ca­j. Gdy wy­sz豉 na ze­wn徠rz, drzwi za jej ple­ca­mi zam­kn­造 si z g逝­chym stu­ko­tem. Obej­rza­豉 si i zo­ba­czy­豉, 瞠 z nie­po­ro­s造ch je­szcze tra­w gro­b闚 przy dro­dze wy­cho­dz ko­軼io­tru­py i za­czy­na­j po­d­瘸 w jej stro­n. Zbli­瘸­造 si z trzech kie­run­k闚, po­zo­sta­wia­j帷 jej wo­ln dro­g je­dy­nie w stro­n p這­n­ce­go pod­gro­dzia. Prze­ra­穎­na rzu­ci­豉 si przed sie­bie w pa­ni­ce, nie my­郵帷 ju o ni­czym o­pr鏂z te­go, aby u­ciec stra­szli­wym szkie­le­tom. Do­bie­g豉 do rze­czki 安i­dna, prze­sz豉 na dru­g stro­n i za­cz­豉 u­cie­ka w kie­run­ku bie­gu rze­ki. Pr­bo­wa­豉 skr­ci, ale gdy ty­lko sta­ra­豉 si zmie­ni kie­ru­nek, ude­rza­造 przed ni b造­ska­wi­ce. Zo­rien­to­wa­豉 si, 瞠 gro­my bi­j ko­這 niej w zie­mi po­zo­sta­wia­j帷 jej wo­ln dro­g je­dy­nie w stro­n wzg­rza, kt­re cz­sto wi­dy­wa­豉 z okien za­mku.

Po kilku kilometrach ci­g貫­go bie­gu by­豉 ju tak zm­czo­na, 瞠 upa­d豉 i w­wczas zie­mia roz­st­pi­豉 si pod ni, a z豉 pa­ni zna­la­z豉 si w g喚­bo­kim do­le, z kt­re­go sa­ma nie mo­g豉 si wy­do­sta. I tu do­go­ni­造 j okro­pne szkie­le­ty. Sta­造 nad ro­wem i przy­gl­da­造 jej si cza­rny­mi o­czo­do­豉­mi, 鄉ie­j帷 si z niej u­pio­rnie. Na­raz przed po­zo­sta­貫 wy­szed szkie­let z krzy­wym kr­go­s逝­pem, w kt­rym Hil­de­ga­rda do­my­郵i­豉 si Cz­sto­chy. Szkie­let wzi掖 w r­k ka­mie i rzu­ci w z陰 ba­b. B鏊 spo­wo­do­wa w Hil­de­gar­dzie stra­szli­w z這嗆. Po­dnio­s豉 ka­mie i ci­sn­豉 nim w szkie­let. No i si za­cz­這. Szkie­let Cz­sto­chy zdj掖 z ra­mion cza­szk i rzu­ci ni tra­fia­j帷 Hil­de­ga­rd w g這­w. B鏊 by tak stra­szny, 瞠 pa­ni u­pa­d豉 na dno szcze­li­ny. Ko­le­jne szkie­le­ty zdej­mo­wa­造 g這­wy i r­wnie rzu­­­­­ca造 do do­逝. Cza­szki przy­sy­py­wa­造 Hil­de­ga­rd, ta je­dnak mi­mo b­lu i stra­chu nie tra­ci­豉 przy­to­mno­軼i do mo­men­tu, gdy w osta­tecz­nej zgro­zie zda­豉 so­bie spra­w, 瞠 szcze­li­na w kt­rej le­篡, za­czy­na si za­my­ka. Wie­le lat p­幡iej w mie­jscu tym od­ko­pa­no wie­lk ilo嗆 cza­szek, 郵ad gro­bu, gdzie zgi­n­豉 z豉 pa­ni Hil­de­ga­rda.

na podstawie ksi捫ki M. 安ie瞠go Zamki, twierdze, warownie




IMG BORDER=1 style=

WIDOK Z ZAMKU WYSOKIEGO NA PAxC RENESANSOWY LUB TO, CO Z NIEGO ZOSTAΜ, FOTOGRAFIE Z LAT 60. XX WIEKU I Z ROKU 2008


czasie dru­giej wo­jny 鈍ia­to­wej w pa­豉­cu mie­軼i si o­鈔o­dek wy­cho­waw­czy dla ra­so­wych dzie­wcz徠 nie­mie­ckich, a na­st­pnie o­b霩 przej­軼io­wy dla po­cho­dz­cych z G鏎­ne­go 奸­ska wsp馧­pra­co­wni­k闚 wy­wia­du woj­sko­we­go o­raz Ro­sjan s逝­膨­cych w Wer­mach­cie. Pod ko­niec wo­jny sta­cjo­no­wa­li tu­taj lo­tni­cy Luft­waf­fe, na­bie­ra­j­cy si wi­tal­nych przed po­no­wnym wy­s豉­niem na front wscho­dni. Po ro­ku 1945 gmach prze­kszta­co­no na dom ko­lo­ni­jny. P­幡iej je­go go­spo­da­rzem by­豉 Lu­bel­ska Fa­bry­ka Sa­mo­cho­d闚 Ci­瘸­ro­wych, kt­ra pr­bo­wa­豉 prze­pro­wa­dzi re­mont za­by­tku, jed­na­k瞠 o­ko­li­czna lud­no嗆 roz­kra­d豉 wi­kszo嗆 ma­te­ria­堯w bu­do­wla­nych i w tej sy­tu­acji FSC od re­mon­tu od­st­pi­豉. W 1984 pa­豉c Nie­sy­tno prze­szed w r­ce pry­wa­tne, a osiem lat p­幡iej sp這­n掖 w po­dej­rza­nych o­ko­licz­no­ciach. Po­no­wnie zmie­ni w豉­軼i­cie­la w ro­ku 2010.



IMG BORDER=1 style=

FASADA POΣDNIOWA PAxCU W LATACH 40. XX WIEKU I PRZED ROZPOCZ犴IEM PRAC KONSERWATORSKICH (2008)



yr騜niaj帷 si ce­ch za­mku go­ty­ckie­go jest wie­瘸 wznie­sio­na na pla­nie zbli­穎­nym do kro­pli wo­dy, kt­ra wraz z wie­膨 za­mku w Bol­ko­wie sta­no­wi je­dy­ne te­go ty­pu przy­k豉­dy archi­te­ktu­ry o­bron­nej na 奸­sku. R­積i­造 si o­ne jed­nak prze­zna­cze­niem: wie­瘸 z Bol­ko­wa pe­ni­豉 fun­kcj miej­sca o­sta­tniej o­bro­ny za­mku, pod­czas gdy jej od­po­wie­dnik w Nie­sy­tnie wy­ko­rzy­sty­wa­ny by r­wnie do ce­l闚 mie­szkal­nych. Rzut bu­do­wli o­par­to na ge­ome­trii o­鄉io­bo­ku, z kt­re­go wy­pro­wa­dzo­no o­strze w kie­run­ku wscho­dnim, od stro­ny zbo­cza o 豉­go­dniej­szym na­chy­le­niu. Mie­軼i­豉 ona dwie kon­dy­gna­cje na­zie­mne i dwie piw­nicz­ne, cz­軼io­wo wy­ku­te w ska­le. O wa­lo­rach u­篡­tko­wych wie­篡 鈍ia­dczy o­bec­no嗆 na pi­trze cie­p貫j iz­by, czy­li po­mie­szcze­nia wy­這­穎­ne­go od 鈔o­dka dre­wnia­ny­mi bel­ka­mi w ce­lu za­pe­wnie­nia miesz­ka­com sta­bil­nych i kom­for­to­wych wa­run­k闚 by­to­wych. Od stro­ny za­chod­niej o­ka­la j ka­mien­ny obw鏚 z wej­軼iem na cia­sne mi­dzy­mu­rze i do piw­ni­cy, na­to­miast od wscho­du s­sia­do­wa trzy­kon­dy­gna­cyj­ny bu­dy­nek miesz­kal­ny wznie­sio­ny na pla­nie li­te­ry L. Je­go kom­po­zy­cj two­rzy­造 dwa skrzy­d豉: po­逝­dnio­we o wy­mia­rach 4,5-6,5x15 me­tr闚, po­陰­czo­ne z dw鏂h skle­pio­nych ko­m鏎, oraz mie­rz­ce 17 me­tr闚 d逝­go­軼i skrzy­d這 p馧­noc­ne, miesz­cz­ce dwie na­kry­te dre­wnia­nym stro­pem du­瞠 sa­le, z kt­rych je­dn po­strze­ga­no ja­ko g堯w­ne po­miesz­cze­nie re­pre­zen­ta­cyj­ne. Ka­pli­ca zam­ko­wa praw­do­po­do­bnie znaj­do­wa­豉 si w wy­ku­szu wy­cho­dz­cym daw­niej ze 軼ia­ny po­逝d­nio­wej.


PLAN ZAMKU GOTYCKIEGO: 1. WIE涉, 2. SKRZYDΜ P茛NOCNE, 3. SKRZYDΜ POΣDNIOWE, 4. KAPLICA, 5. MUR WSCHODNI Z MI犵ZYMURZEM


rzytulony do podn騜a wznie­sie­nia zam­ko­we­go XVI-wie­czny pa­豉c von Zed­lit­z闚 sk豉­da si dw鏂h czte­ro­kon­dy­gna­cyj­nych skrzy­de miesz­kal­nych o­raz na­ro­nej wie­lo­bocz­nej wie­篡 do­sta­wio­nej przy wje­dzie od stro­ny wscho­dniej. Od po­逝d­nia s­sia­do­wa z nim ta­ras o­gra­ni­czo­ny na­ry­sem ba­ste­jo­wym, a ca­這嗆 o­ta­cza ro­man­ty­czny park kra­jo­bra­zo­wy w sty­lu an­giel­skim. Ele­wa­cje ze­wn皻rz­ne re­ne­san­so­wej sie­dzi­by zdo­bi­豉 bo­ga­ta de­ko­ra­cja w for­mie wy­ku­tych w pias­kow­cu por­ta­li, wo­lu­to­wych szczy­t闚, ka­mien­nych o­pa­sek i obra­mie, a ta­k瞠 licz­nych de­ta­li ar­chi­tek­to­nicz­nych, kt­re po znisz­cze­niach wy­wo­豉­nych po­瘸­rem nie­mal w ca­這­ci roz­kra­dzio­no. Jed­nym z ta­kich za­gi­nio­nych e­le­men­t闚 wy­stro­ju by­豉 wmu­ro­wa­na w 軼ia­n p造­ta z her­ba­mi ro­dzin von Zed­litz o­raz von Run­ge i wy­ku­t w niej in­skry­pcj:

Jorge

Zedlicz Affe ge

Katrina Ru

Nandi

von Meiwalde

ngin von

Ave

Nimersat

Schidlaw

J. Com: a: Bulow

rest 1843



PLAN ZESPOΣ ZAMKOWO-PAxCOWEGO, V. SCHAETZKE: SCHLESISCHE BURGEN UND SCHLOSSER:
1. ZAMEK GOTYCKI, 2. PAxC RENESANSOWY, 3. DZIEDZINIEC, 4. TARAS, 5. MURY BASTEJOWE Z XVII-WIEKU, 6. BUDYNEK BRAMNY


JEDNA Z WIZUALIZACJI PRZEDSTAWIAJ。YCH PAxC I GOTYCKIE RUINY ZAMKU
WI犴EJ ZNAJDZIECIE NA NIESYTNO.PL



o czas闚 wsp馧­cze­snych za­cho­wa­豉 si 鈔e­dnio­wie­czna wie­瘸 g堯­wna, du­瞠 frag­men­ty mu­r闚 skrzy­de miesz­kal­nych o­raz re­lik­ty XVII-wiecz­nych ob­wa­ro­wa ba­ste­jo­wych. Ca­ko­wi­cie zruj­no­wa­ny jest pa­豉c, kt­ry je­szcze do nie­da­wna gro­zi za­wa­le­niem. W sk豉d ze­spo­逝 pa­豉­co­wo-par­ko­we­go wcho­dz po­nad­to: XIX-wie­czny bu­dy­nek bra­mny – ca­kiem nie­幢e u­trzy­ma­ny, wy­ku­ta pod­czas o­stat­niej wo­jny sztu­czna gro­ta pod wie­膨 o­raz mo­cno za­nie­dba­ny, zdzi­cza­造 park an­giel­ski. Wy­da­je si, 瞠 naj­gor­sze ten za­by­tko­wy o­biekt ma ju za so­b, od kil­ku lat bo­wiem pry­wa­tny w豉­ci­ciel czy­ni sta­ra­nia w ce­lu u­po­rz­dko­wa­nia te­re­nu i cz窷­cio­wej od­bu­do­wy za­這­瞠­nia. Ze wzgl­du na pro­wa­dzo­ne tu­taj pra­ce re­mon­to­we za­mek mo­積a o­bej­rze tyl­ko z dal­szej o­dle­g這­軼i (2018). Wi­kszo嗆 za­陰­czo­nych fo­to­gra­fii przed­sta­wia stan pa­豉­cu, ruin go­tyc­kich i ich o­to­cze­nia z okre­su skraj­nej de­gra­da­cji, przed roz­po­cz­ciem dzia­豉 kon­ser­wa­tor­skich.


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

PO吐笈 MUR紟 ZAMKU GOTYCKIEGO


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

NA FOTOGRAFIACH Z PRAWEJ: ZRUJNOWANY PAxC RENESASNSOWY, STAN W 2008 ROKU
PO STRONIE LEWEJ FRAGMENT UMOCNIE BASTEJOWYCH I XIX-WIECZNY BUDYNEK BRAMNY



這nina po這穎na jest 8 km na za­ch鏚 od Bol­ko­wa, we wscho­dniej cz­軼i G鏎 Ka­czaw­skich. Ja­d帷 od stro­ny Bol­ko­wa dro­g przez Pa­ste­wnik cze­ka nas d逝­gi i bar­dzo stro­my pod­jazd, co po­win­no sta­no­wi o­strze­瞠­nie dla ro­we­rzy­st闚. Ru­ina stoi na skra­ju wsi, na p馧­noc od asfal­to­wej dro­gi, od kt­rej od­bi­ja o­zna­czo­na szla­kiem 鄴­tym dro­ga grun­to­wa pro­wa­dz­ca wprost pod bra­m pa­豉­cu. Naj­bli­sza sta­cja PKP znaj­du­je si w od­da­lo­nych o 7 km Cie­cha­no­wi­cach. (ma­pa zam­k闚 wo­je­w鏚z­twa)




1. M. Chorowska: Rezydencje 鈔edniowieczne na 奸御ku, OFPWW 2003
2. B. Guerquin: Zamki w Polsce, Arkady 1984
3. I. T. Kaczy雟cy: Zamki w Polsce po逝dniowej, Muza SA 1999
4. L. Kajzer, J. Salm, S. Ko這dziejski: Leksykon zamk闚 w Polsce, Arkady 2001
5. R. M. ㄆczy雟ki: Zamki, dwory i pa豉ce w Sudetach, Wsp鏊nota Akademicka 2008
6. M. 安ie篡: Zamki, twierdze, warownie, Foto Art 2002


IMG BORDER=1 style=

WIDOK OD POΣDNIOWEGO ZACHODU NA CZ呇 GOTYCK ZAMKU, 2018


W pobli簑:
Bolk闚 - ruina zamku ksi捫璚ego XIIIw., 8 km
Janowice Wielkie - ruina zamku Bolcz闚 XIII/XIVw., 10 km
安iny - ruina zamku rycerskiego XIVw., 10 km
Wojciesz闚 - pozosta這軼i zamku XIII/XIVw., 13 km
Krzy積a G鏎a - pozosta這軼i zamku Sokolec XIVw., 15 km
Lipa - ruina zamku rycerskiego XIVw., 15 km
Bukowiec - dw鏎 obronny XVIw., przebudowany, 22 km





STRONA G紟NA

tekst: 2008
fotografie: 2008, 2018
© Jacek Bednarek