STRONA GŁÓWNA

ZA GRANICĄ

MINIGALERIA

MAPKI

KSIĘGA GOŚCI

KONTAKT
BARANÓW SANDOMIERSKI

BARCIANY

BARDO ŚLĄSKIE

BĄKOWA GÓRA

BESIEKIERY

BĘDZIN

BIERUTÓW

BIESTRZYKÓW

BOBOLICE

BODZENTYN

BOLKÓW

BORYSŁAWICE ZAMKOWE

BROCHÓW

BRODNICA

BRZEG

BYDLIN

BYSTRZYCA KŁODZKA

CHĘCINY

CHOJNICA

CHOJNIK

CIECHANÓW

CIESZÓW

CZARNY BÓR

CZERNA

CZERNINA

CZERSK

CZĘSTOCHOWA

CZOCHA

DĄBRÓWNO

DOBKÓW

DRZEWICA

DZIAŁDOWO

DZIERZGOŃ

GDAŃSK

GIŻYCKO

GŁOGÓW

GNIEW

GNIEWOSZÓW Z.SZCZERBA

GOLUB-DOBRZYŃ

GOŁAŃCZ

GOŁUCHÓW

GOŚCISZÓW

GÓRA

GRODZIEC

GRÓDEK

GRUDZIĄDZ

GRZĘDY

GRZMIĄCA z.ROGOWIEC

INOWŁÓDZ

JANOWICE WIELKIE z.BOLCZÓW

JANOWIEC

JAWOR

JEZIORO GÓRECKIE

KAMIENIEC ZĄBKOWICKI

KARPNIKI

KAZIMIERZ DOLNY

KĘTRZYN

KĘTRZYN - KOŚCIÓŁ

KIELCE

KLICZKÓW

KŁODZKO

KOŁO

KONARY

KONIN-GOSŁAWICE

KORZKIEW

KOWALEWO POMORSKIE

KOŹMIN WLKP.

KÓRNIK

KRAKÓW

KRAPKOWICE

KRAPKOWICE - OTMĘT

KRĘPCEWO

KRUSZWICA

KRZYŻNA GÓRA

KRZYŻTOPÓR

KSIĄŻ WIELKI

KUROZWĘKI

KWIDZYN

LEGNICA

LIDZBARK WARMIŃSKI

LIPA

LUBIN

LUTOMIERSK

ŁAGÓW

ŁĘCZYCA

ŁOWICZ

MAJKOWICE

MALBORK

MAŁA NIESZAWKA

MIĘDZYLESIE

MIĘDZYRZECZ

MIRÓW

MOKRSKO

MOSZNA

MSTÓW

MYŚLENICE

NAMYSŁÓW

NIDZICA

NIEPOŁOMICE

OGRODZIENIEC (PODZAMCZE)

OJCÓW

OLEŚNICA

OLSZTYN (JURA)

OLSZTYN (WARMIA)

OLSZTYNEK

OŁAWA

OŁDRZYCHOWICE KŁODZKIE

OPOCZNO

OPOLE GÓRKA

OPOLE OSTRÓWEK

OPORÓW

OSSOLIN

OSTRĘŻNIK

OSTRÓDA

OSTRÓW LEDNICKI

OTMUCHÓW

PABIANICE

PANKÓW

PASTUCHÓW

PIESKOWA SKAŁA

PIOTRKÓW TRYBUNALSKI

PIOTRKÓW-BYKI

PIOTROWICE ŚWIDNICKIE

PŁAKOWICE

PŁOCK

PŁONINA

PŁOTY

PODZAMCZE z.OGRODZIENIEC

PODZAMCZE PIEKOSZOWSKIE

POKRZYWNO

POŁCZYN-ZDRÓJ

POZNAŃ z.PRZEMYSŁAWA

PRABUTY

PROCHOWICE

PROSZÓWKA z.GRYF

PRZEWODZISZOWICE

PYZDRY

RABSZTYN

RACIĄŻEK

RADLIN

RADŁÓWKA

RADOM

RADZIKI DUŻE

RADZYŃ CHEŁMIŃSKI

RAJSKO

RAKOWICE WIELKIE

RATNO DOLNE

RAWA MAZOWIECKA

RESKO

ROGÓW OPOLSKI

RYBNICA

RYBNICA LEŚNA

RYCZÓW

RYDZYNA

RZĄSINY

SANDOMIERZ

SIEDLĘCIN

SIEDLISKO

SIERADZ

SIEWIERZ

SMOLEŃ

SOBKÓW

SOBOTA

SOCHACZEW

SOSNOWIEC

SREBRNA GÓRA

STARA KAMIENICA

STARE DRAWSKO

STRZELCE OPOLSKIE

SULEJÓW

SZAMOTUŁY

SZCZECIN

SZTUM

SZYDŁÓW

SZYMBARK

ŚWIDWIN

ŚWIEBODZIN

ŚWIECIE n.WISŁĄ

ŚWIECIE k.LEŚNEJ

ŚWINY

TORUŃ

TORUŃ z.DYBÓW

TUCZNO

TYNIEC

UDÓRZ

UJAZD k.TOMASZOWA

UJAZD KRZYŻTOPÓR

UNIEJÓW

URAZ

WAŁBRZYCH z.KSIĄŻ

WAŁBRZYCH z.STARY KSIĄŻ

WAŁBRZYCH z.NOWY DWÓR

WARSZAWA z.KRÓLEWSKI

WARSZAWA z.UJAZDOWSKI

WĄBRZEŹNO

WENECJA

WĘGORZEWO

WIELICZKA

WIELKA WIEŚ

WIERZBNA

WITKÓW

WLEŃ

WOJNOWICE

WOJSŁAWICE

WROCŁAW

WROCŁAW LEŚNICA

WYSZYNA

ZAGÓRZE ŚLĄSKIE

ZĄBKOWICE ŚLĄSKIE

ZBĄSZYŃ

ZŁOTORIA k.TORUNIA

ŹRÓDŁA

ŻAGAŃ

ŻARY

ŻELAZNO

ŻMIGRÓD


IMG BORDER=1 style=

POZOSTAŁOŚCI ZAMKU KSIĄŻĘCEGO W BARDZIE



pobliżu miejscowości Bardo prawdopodobnie istniały w średniowieczu dwa zamki. Pierwszy z nich zlokalizowano na miejscu drewnianego grodu granicznego, a później kasztelańskiego, wzmiankowanego po raz pierwszy w 1096 roku. Według badaczy gród ten stanowiło wieloczłonowe założenie z odrębną siedzibą kasztelana, odseparowaną od reszty zespołu kamiennym murkiem o szerokości 1 metra oraz głębokim na 5 metrów i szerokim na metrów 15 parowem lub fosą. W roku 1299 wójt Ziębic i Ząbkowic Herman Reichenbach (według innych Bolko I) odsprzedał miejsce po nieistniejącej już kasztelanii cystersom z pobliskiego Kamieńca Ząbkowickiego, którzy być może do końca XVI stulecia użytkowali je jako folwark. Drugi zamek w Bardzie powstał na tzw. surowym korzeniu z inicjatywy księcia Bernarda Świdnickiego (zm. 1326), jego młodszego brata Bolka II Ziębickiego lub - co jest jednak już mniej prawdopodobne - króla czeskiego Jana Luksemburskiego. Nie znana jest chronologia średniowiecznej warowni, nie zachowały się również żadne wzmianki pozwalające choćby w zarysie nakreślić historię zamku i związane z nim wydarzenia. Obiekt powstał zapewne z myślą o funkcji strażnicy u wrót do Polski na szlaku komunikacyjnym, łączącym Pragę z Wrocławiem, być może spełniał też zadania książęcej komory celnej. Około połowy XIV stulecia zamek mógł przejść w drodze sprzedaży, zastawu lub jako lenno w ręce prywatne. Jego upadek wiąże się z prowadzonymi w okresie 1419-34 wojnami husyckimi, podczas których został on spalony i opuszczony albo bezpośrednio po tych wydarzeniach, albo dopiero pod koniec XV wieku. Niedługo potem okoliczni mieszkańcy rozebrali nikomu już niepotrzebne mury, a dzieła zniszczenia dokonało trzęsienie ziemi z 24 sierpnia 1598, w wyniku którego część muru obwodowego osunęła się po stromych zboczach góry, spadając wraz z jej potężnymi fragmentami do rzeki, co spowodowało gwałtowne spiętrzenie wody i niemal całkowite zalanie miasta.


REKONSTRUKCJA ZAMKU W XIV WIEKU WG J.SALMA


przeciągu kilku kolejnych stuleci pozostałości warowni zostały w naturalny sposób pokryte grubą warstwą humusu leśnego, na którym z czasem wyrósł wysokopienny lasek mieszany. Pamięć o niej jednak zachowała się i już w XIX wieku przeprowadzono tutaj sondażowe penetracje, odsłaniające część wieży i bliżej nieokreślonej studni. Pełne badania wykopaliskowe, a następnie prace konserwatorskie na zamku miały miejsce w latach 1982-91. Przebadano wtedy blisko 2/3 jego powierzchni, odsłaniając ok. 50 tysięcy przedmiotów, których odkrycie rzuciło więcej światła na życie mieszkańców zamku i poziom ich kultury materialnej. Wśród odgrzebanych zabytków większość stanowiła ceramika naczyniowa oraz rzeczy wykonane z metalu, w postaci gwoździ, grotów, podków, okuć, strzemion, sprzączek, ostróg itp. W piwnicy jednego z pomieszczeń znaleziono 12 srebrnych groszy praskich Jana Luksemburczyka (XIV wiek), odkryto także wyroby wykonane z kości (kości do gry, fujarka) oraz fragmenty 2 figurek ceramicznych. W trakcie wspomnianych prac uczytelniony został zarys murów obwodowych, wieży i budynków mieszkalnych, a cały teren uporządkowano i przygotowano dla ruchu turystycznego.


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

W WYNIKU PRAC KONSERWATORSKICH ZARYS ZAMKU JEST TERAZ DOSKONALE WIDOCZNY



arowny zamek wybudowano na rozległej półce stromego zbocza dominującego nad doliną Nysy Kłodzkiej wzgórza (zwanego dziś Górą Kalwarią), na wysokości ok. 350 metrów n.p.m. Półkę tą oddzielono od stoku głębokim na 3-6 metrów oraz szerokim na 8-10 metrów wykutym w skale rowem. Nieregularny zarys zamku górnego o powierzchni ok. 500 metrów2 zbliżony był do owalu i wynikał z ukształtowania terenu, na którym go zbudowano. Centralne założenie otaczał kamienny mur obwodowy o długości około 10 metrów i średniej grubości 2,2 metra, z ulokowaną w jego południowo-wschodniej partii bramą o szerokości 1,9 metra. We wschodniej części dziedzińca wzniesiono cylindryczną wieżę ostatniej nadziei o średnicy zewnętrznej ponad 10 metrów i grubości murów w przyziemiu wynoszącej ok. 4 metry. Pierwotna wysokość wieży, podobnie jak murów obwodowych, pozostaje nieznana.


PLAN RUIN ZAMKU


północno-zachodniej części założenia warownego skupiła się część mieszkalna, na którą składały się (co najmniej) trzy wolno stojące budynki, przy czym jeden z nich odznaczał się grubszymi ścianami i mógł być wieżą. Budynki te przylegały do obwodu muru obronnego i być może w przyziemiu połączone były wspólnym korytarzem. Podstawowy surowiec budowlany stanowił kamień (piaskowiec, granit, gabro), łupany lub jednostronnie obrabiany, łączony zaprawą wapienną z dodatkiem tłucznia lub piasku. W odległości około 30 metrów od zamku właściwego znajduje się wzniesienie o powierzchni 300 metrów2. Na podstawie wykopalisk stwierdzono, że mieścił się tam plac budowy, na którym obrabiano materiały użyte do wznoszenia murów, a także przygotowywano zaprawę; być może później w miejscu tym funkcjonowało drewniane podzamcze.


REKONSTRUKCJA ZAMKU WG CZ.FRANCKE, J.LODOWSKIEGO I E.NIEMCZYK



efekcie działań konserwatorskich zamek w Bardzie uzyskał zachowaną do dziś formę uczytelnionego obwodu murów obronnych (niepełnego), budynków mieszkalnych z fragmentami sklepień oraz porośniętej trawą wieży w postaci murka do wysokości około 1 metra. Pomimo, że niewiele z niego pozostało, to zachowane fundamenty pozwalają łatwo zorientować się, jak zamek wyglądał przed wiekami, a jego usytuowanie wysoko w górach, w środku lasu i z daleka od uciążliwych skupisk ludzkich sprawia, że zamkowa górka to pełne pozytywnego klimatu, ciche i z reguły odludne miejsce. Idealne np. na romantyczny spacer, rzewne wyznanie miłości, albo - że tak się wyrażę - inne czynności o bardziej konkretnym charakterze. :-)


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

FUNDAMENTY BUDYNKÓW MIESZKALNYCH



ardo Śląskie położone jest 10 km na północ od Kłodzka, przy trasie nr 8 prowadzącej do Wrocławia. Ruina zamku znajduje się w niewielkiej odległości od stacji kolejowej Bardo Śl. Główne, na wzgórzu zwanym Górą Kalwarią. Po wyjściu z budynku dworcowego należy poszukać wzrokiem monumentalnego krzyża, stojącego wysoko na urwisku skalnym i skierować się w tamtą stronę. Kilkaset metrów dalej zaczyna się niebieski szlak turystyczny, prowadzący malowniczym wąwozem, gdzie poprowadzono drogę krzyżową z zabytkowymi kapliczkami. Pomiędzy VII a VIII stacją na drzewie wisi drogowskaz z napisem ZAMEK - wówczas trzeba skręcić w lewo pod kątem ok. 150 stopni i przejść jeszcze 100 metrów. Całe podejście zajmuje nie więcej niż 20-25 minut. Pod wzgórzem znajduje się płatny parking. (mapa zamków) (2005)





1. B. Guerquin: Zamki w Polsce, Arkady 1984
2. L. Kajzer, J. Salm, S. Kołodziejski: Leksykon zamków w Polsce, Arkady 2001
3. J. Lodowski: Badania, rekonstrukcja i konserwacja odkrytych reliktów zamku rycerskiego w Górach Bardzkich koło Barda


IMG  BORDER=1 style= IMG  BORDER=1 style=

DROGA KRZYŻOWA



Kamieniec Ząbkowicki - zamek neogotycki XIXw., 10 km
Kłodzko - Twierdza Kłodzka, 11 km
Srebrna Góra - twierdza XVIIIw., 12 km
Stoszowice - zamek XVIIw., przebudowany, 12 km
Ząbkowice Śląskie - ruina zamku książęcego XVIw., 12 km
Rudnica - relikty zamku XVII-XIXw., 14 km




STRONA GŁÓWNA


PENSJONAT VILLA GRETA
DOLNY ŚLĄSK, SUDETY



CHATA 'ALE LIPA'
NOCLEGI GÓRY SOWIE