|
|
|
 |
|
|
 ierwsze wzmianki o wsi Schyrnino (później też Czyrna i Chirna) pochodzą z roku 1308, gdy miejscowość ta wchodziła w skład lokalnych dóbr kościelnych. W połowie XIV wieku Czernina została własnością szlachecką, a jej pierwszym znanym właścicielem był zmarły w 1423 roku Jan z Czerniny herbu Wierzbno, kasztelan międzyrzecki i późniejszy fundator zamku w Rydzynie. Jemu to właśnie przypisuje się tutaj budowę na przełomie XIV i XV wieku murowanej siedziby. Po śmierci Jana majątkiem na krótko zarządzał jego starszy syn Jocusch von der Czyrne, który ok. 1430 sprzedał dobra Magnusowi von Label. Przypuszczalnie w 1492 roku miejscowość wraz z zamkiem trafiła w ręce rodu von Dohna. Jeden z jego przedstawicieli - Henryk VII - załatwił u Władysława Jagiellończyka przywilej lokacyjny dla Czerniny, rozpoczynając tym samym złoty wiek rozwoju młodego ośrodka. W roku 1538 Henryk spieniężył majątek braciom von Stosch z Mojęcic, których potomkowie rozbudowali i ufortyfikowali miasto. W międzyczasie właściciele przeszli na protestantyzm, co miało mieć w przyszłości duży wpływ na dzieje czernińskiego zamku. Wiek XVII to okres zbrojnych konfliktów, chorób i powszechnego nieszczęścia. Tak też było na Dolnym Śląsku, gdzie kilkukrotnie Czernina stała się areną zmagań wojsk duńskich, szwedzkich i cesarskich, przy okazji cierpiąc od ospy i zaraz bydlęcych. W tych ciężkich czasach wyróżniał się Jerzy Abraham von Stosch, który pod koniec stulecia przebudował średniowieczną warownię w efektowne założenie rezydencjalne, ukształtowane w modnym wówczas stylu barokowym. Jerzy nie pozostawił spadkobiercy, w związku z czym cały majątek odziedziczyła najstarsza siostra Jadwiga Helena. Po jej śmierci w 1703 roku Czernina przeszła w posiadanie rodu von Lestwitz, a później kolejnymi jej właścicielami byli m.in.: Adam Melchior, Jerzy Abraham i wreszcie Karol Rudolf.
|
|
 |  |
|
ZAMEK OD STRONY ZACHODNIEJ (OD PÓŁNOCY ZDOBIŁY GO DWIE OKRĄGŁE BASTEJE)
|
|
 arol Rudolf von Lestwitz umarł bezpotomnie 9.VIII.1803 zapisując swe hojne dziedzictwo Stowarzyszeniu Dziewic Ewangelickich, którego głównym celem było nauczanie młodych kobiet prostych sprawności potrzebnych przy prowadzeniu domu. Finansowana ze spadku po zamożnym właścicielu organizacja obejmowała swym działaniem wszystkie okoliczne wsie wchodzące w skład dóbr, przyczyniając się do rozwoju szkolnictwa wśród biedoty i otaczając ją bezpłatną opieką medyczną. Początkowo na zamku zamieszkało 10 dziewcząt wraz z przeoryszą. Kontrolowane przez Królewski Rząd Pruski Stowarzyszenie istniało prawdopodobnie do drugiej wojny światowej. Działania wojenne pałac przetrwał bez większych zniszczeń i dopiero nadejście wojsk radzieckich w styczniu 1945 oraz późniejszy kompletny brak opieki nad państwową już budowlą sprawił, że z czasem przepoczwarzyła się ona w zupełną ruinę.
|
|
PAŁAC NA PRZEDWOJENNEJ FOTOGRAFII
|
|
 ziś należący do Agencji Nieruchomości Rolnych zamek znajduje się w stanie mocno posuniętego rozkładu bez większych nadziei, że coś w tej materii zmieni się wkrótce na lepsze. Po rozszabrowaniu wszystkiego, co się dało ukraść, zachowały się tylko jego mury zewnętrzne, na większości obwodu w pełnej wysokości. Oprócz części zachodniej nie istnieje już podział wewnętrzny, wnętrza są zagruzowane i zarośnięte przez krzaki, fragmentarycznie przetrwały piwnice. Od zachodu do budowli przylega bajorko, prawdopodobnie pozostałość dawnej fosy. Wstęp na teren zamkowy wolny.
|
|
ZRUJNOWANE WNĘTRZA PAŁACU:
PO LEWEJ BASTEJA, PO PRAWEJ POZOSTAŁOŚCI SKRZYDŁA ZACHODNIEGO
|
|
 ieś położona jest na granicy historycznych ziem Wielkopolski i Dolnego Śląska, ok. 15 kilometrów na południe od Leszna, skąd (rzadko) kursują autobusy PKS (mapa). Wybierając się tutaj samochodem należy z Leszna jechać trasą na Wrocław i w Rydzynie (za Rynkiem, a przed cmentarzem) skręcić w prawo. Ruina znajduje się w centralnej części wsi, tuż obok wysokich kościelnych wież. (2004)
|
|
1. B. Guerquin: Zamki w Polsce, Arkady 1984
2. L. Kajzer, J. Salm, S. Kołodziejski: Leksykon zamków w Polsce, Arkady 2001
3. Internet
|
|
SKRZYDŁO POŁUDNIOWE OD ŚRODKA I OD STRONY BAJORKA
|
|
Góra - pozostałości zamku XIV/XVw., ok. 7 km
Rydzyna - zamek magnacki XV-XVIIw., ok. 9 km
Rokosowo - pałac neogotycki XIXw., ok. 27 km
|
Więcej archiwalnych ilustracji zamku w Czerninie, a ponadto kilka tysięcy grafik, fotografii i pocztówek obrazujących inne polskie warownie znajdziesz na płytach CD w wydawnictwie Zamki na historycznej ilustracji. Szczegóły tutaj.
|
|
|
